وقتی شرط سه مقاله از یک پروژه برای دانشجویان الزامی میشود، چاره ای جز افتادن در دام سالامی نداریم
سیستم ارزشیابی معیوب ما دانشجویان و اساتید را وادار به نشر سالامی میکند
سیستم آموزش کشور، دو بیماری مهم دارد: بیماری اول مدرک گرایی و بیماری دیگر اچ ایندکس است. هر دو این بیماریها در نهایت باعث فساد در علم و تخریب علم کشور میگردد. آیا میدانستید در اغلب دانشگاههای بزرگ و توسعه یافته دنیا تنها یک مقاله و آنهم از دانشجوی تخصصی یا PHD خواسته میشود. در ایران اما هم دانشجوی پزشکی مجبور است مقاله بدهد و هم دانشجوی دکتری باید سه مقاله منتشره در مجلات علمی پژوهشی و نمایه شده بدهد. چه کسی باید این سیاست "ضدعلمی" را در ایران برای همیشه تغییر دهد؟ چرا مسوولین ما به فکر تغییر در این سیاست نیستند؟ چرا کانادا، فرانسه، استرالیا، انگلستان، ژاپن و ... همانند ایران آمار تولید علم خود را منتشر نمی کنند؟ محال است آمار تعداد مقالات منتشر شده ژاپن را بیابید. چرا؟ چرا فقط کشورهایی مانند پاکستان، برزیل و هند عطش آمار مقالات دارند؟ اگر ایین نامه ارتقا تا ده سال دیگر همین باشد، ما علاوه بر سرآمدی در تولید مقاله، بیشترین استاد تمام دنیا را نیز خواهیم داشت!
در کشور ما، شرط دفاع پایان نامه و تز انتشار حداقل سه مقاله (دو مقاله در مجلات نمایه شده سطح اول مانند ISI و Scopus . پابمد ویک مقاله در علمی پژوهشی) است. این قانون یکی از ظالمانه ترین فجایعی است که سیستم آموزش عالی در کشور ما بر سر دانشجو و استاد به طور خلاصه بر سر علم ما می آورد. متولی این قانون کیست؟ بدون شک سیاستگزاران علمی طراز اول کشور میتوانند این قانون و قوانین وابسته به آن را تغییر دهند و در سند چشم انداز توسعه کشور اصلاحات اساسی ایجاد نمایند. اما سوال اینجاست که چرا این تغییر در 40 سال اخیر اتفاق نیفتاده است؟
راستی میدانستید علاوه بر مضرات مدرک گرایی که در این قانون وجود دارد، آقت دیگری به نام "انتشار سالامی" هم در کمین دانشجویان و اساتید ماست. به عبارت دیگر، حاصل این قانون الزام به 3 مقاله میشود: اجبار دانشجو و استاد به انتشار سه مقاله از یک طرح پژوهشی و یا همان انتشار سالامی از نتایج یک تحقیق.
اجبار دانشجو به انتشار سه مقاله از یک طرح یعنی ترویج به تقلب. همانگونه که میدانید ، یک تز یا پایان نامه حداکثر به یک موضوع پژوهشی میپردازد و پاسخ یک سوال پژوهشی را میدهد. حال چگونه است که از دانشجو انتظار انتشار سه مقاله میرود؟؟
اینجاست که یک دانشجو برای فارغ التحصیلی قانونی ! مجبور به کپی اطلاعات مقاله اول در مقالات دوم و سوم میگردد تا بتوانند دفاع کند و مشمول سنوات و شهریه اضافی نشود.
تعریف سالامی را یکبار دیگر با هم مرور میکنیم:
تعریف سالامی:
انتشار مقالات مشابه حاصل از یک طرح پژوهشی با هدف افزایش تعداد مقالات علمی ، انتشار به روش سالامی (Salami Publishing) گفته میشود. در این روش که به آن سالامی اسلایسینگ (Salami Slicing) نیز گفته میشود ، ممکن است مقدمه، مواد و روش ها و یا نتایج در بین چند مقاله مشترک وجود داشته باشد. البته ممکن است مشابهت متنی در این مقالات موجود نباشد.
در این مقاله در مورد سالامی به تفسیر صحبت شده است: لطفا آن را مطالعه نمایید.
وقتی در آموزش دانشگاهی "اخلاق در پژوهش" نداریم و حتی جزو واحدهای اختیاری هم نیست، چطور انتظار داریم دانشجوها به انتشار سالامی توجه کنند و حساس باشند.
یکی از راهکارهای اساسی در پیشگیری از سالامی، آموزش اساتید و دانشجویان کشور است.
قوانین برخورد با انتشار سالامی را در این مقاله بخوانید.
Image Credit: http://www.china.org.cn/opinion/2011-10/10/content_23584943.htm
کلمات کلیدی
دیدگاه‌های ثبت شده
حسینعلی ابراهیمی میمند:
2021-01-18 15:36:55سلام توجه بهر شکلش پدیده خوبی است. آیا فکر کرده اید چنانچه این شرایط بر داشته شود چه می شود؟ هرگز فکر نکرده اید!! شما فورا مثال می آورید آمریکا و انگلیس.... آن کشورها از این مرحله گذر کرده اند. در ان کشورها معمولا پایان نامه فراگیرنده نه تنها باید بار علمی داشته باشد، باید پیام آور یک تکنیک و یا فن باشد. در تصویب طرح ها در کشور ما و یا کشورهای مشابه بعلل گوناگون این نگاه حتی وجود هم ندارد. بگذارید افراد ما حداقل بار علمی داشته باشند. شاید بیشتر رشد کردیم و بفکر فن آوری و بدست آوردن پول از راه دانش (فن آوری) هم رسیدیم. این آرزو است!!دکتر علیرضا زرین آرا:
2021-01-19 11:56:31با سلام به همکاران محترم. لطفا نام نویسنده و مختصری از سابقه این گونه مقالات را قید بفرمایید تا مخاطبان به شخصیت علمی و سابقه ایشان نگاهی بیاندازند تا در مورد صدق مدعایشان بهتر بتوان قضاوت نمود. ضمن اینکه داشتن یک قانون بد بهتر از بی قانونی است به نظرم تمام مدعی ایشان در مورد کشورهایی که نامبرده اند بی اساس است و لازم به توجه است که اگر این کشورها مدارک کمتری از دانشجویان خود طلب میکنند ریشه در کیفیت آموزشها و پژوهشهای آنها دارد که کفایت موضوع آموزش و پژوهش را درحد یک پی اچ دی برایشان اثبات کرده است. ما در ایران خودمان میدانیم که با چه کیفیتی پژوهش داریم و لذا قانونگذار از ابتدا در پی محکم کردن شرایطی بوده که برای آموزش دانشجویان خود در نظر گرفته تا وقتی مدرک بدست افراد میدهد آنها حداقل گامی در ثبت تحقیقات خود در دنیا برداشته باشند و زور هم شده به چند مجله خارجی سری زده باشند. اساسا این حرفها و برهم زدن نظم موجود برخواسته از نفس کسانی است که پشت این قانونها مانده و در پی برهم زدن آن هستند. پدیده مقالات سالامی موضوعی است که به این مدعا چسبانده شده والا موضوع اصولا به تنهایی ربطی به کیفیت پژوهش در دانشجویان مقاطع تحصیلات تکمیلی در ایران ندارد و موضوعی بین المللی است که متاسفانه ایرانیها بیشتر در دام آن افتاده اند. البته باید توجه کنید که استاد راهنما در این موارد نقش اساسی و هدایتگری دارد و اگر نقصی وجود دارد باید در آنها جستجو کرد و الا دانشجو که آموزش گیرنده است به تنهایی نباید این بار را بدوش بکشد.اسکندر رحیمیh:
2021-01-22 09:24:25با درود بنده عضو هیئت علمی بازنشسته دانشگاه شیراز هستم میتوانم به تحقیق بیان دارم که قوانین حاکم در وزارت علوم بخصوص در مورد ارتقاء و ترفیع ضد علم و دانش است . در کجای دنیا دیده شده که یک هیئت علمی در سال 12 کتاب و بیش از 60 مقاله علمی دداشته باشد. در صورتیکه من وزیر علوم بودم اگر یک هیئت علمی بیش از 3 مقاله در سال داشت دستور اخراجش را صادر میکردم . این چه مقاله ایست که هیچ درد از دردهای جامع را دوا نمیکند و نهایتا بعد از مدتی جزء کاغذ باطله ها میشود.