راهنمای جامع نگارش اعداد در مقالات علمی

نویسندگان و پژوهشگران عزیز، استفاده صحیح از عبارات عددی و نگارش درست اعداد در متون علمی، امری بسیار مهم و حیاتی است. این موضوع تأثیر مستقیمی بر وضوح و کیفیت متن دارد. مجلات معتبر علمی برای کاربرد صحیح اعداد قواعد مشخصی ارائه می‌دهند و رعایت نکردن این استانداردها می‌تواند باعث ابهام یا برداشت نادرست از داده‌های پژوهش شود. شناخت این قواعد به پژوهشگران کمک می‌کند تا در مراحل مقاله‌نویسی، محتوایی دقیق، استاندارد و قابل استناد تولید کنند.

در این راهنما، به بررسی قواعد و روش‌های مناسب برای انتقال دقیق و واضح اطلاعات و داده‌ها در مقالات علمی می‌پردازیم.

۱. اعداد عددی (رقم) در مقابل اعداد عبارتی (حروف)

انتخاب بین نوشتن عدد به‌صورت رقم (Numerals) یا حروف (Spelled-out words)، به ماهیت اطلاعات و نقشی که آن عدد در متن ایفا می‌کند، بستگی دارد. اگرچه این موضوع ساده به نظر می‌رسد، اما انتخاب صحیح میان آن‌ها نشانه تسلط نویسنده بر اصول نگارش علمی است.

الف) چه زمانی از اعداد عددی (رقم) استفاده کنیم؟

استفاده از اعداد عددی در متون پژوهشی برای موارد زیر استاندارد و توصیه شده است:

• اعداد اصلی، اعداد دقیق، ارقام آماری و مقادیر مهم پژوهشی. این نمایش علاوه بر جلوگیری از طولانی شدن متن، خواندن و مقایسه اعداد را آسان‌تر می‌کند.
  • مثال: "The study included 500 participants."
• در کنار نمادهای آماری (مانند n = 200).
• اعداد اعشاری (مثل ۰.۱۶ و ۲.۵) و کسرهای مختلط.
• اندازه‌گیری‌ها و در کنار مخفف واحدهای اندازه‌گیری (مانند ۸ mm).
• زمان و تاریخ (مثلاً The meeting begins at 11:15 a.m).
• آدرس‌ها، سال‌ها (مانند ۱۹۶۸) و اسامی خاصی که شامل اعداد اصلی هستند (مانند ۲۰th Century Studios).
• عبارات ریاضی و آماری.
• اعداد بزرگ‌تر از نهم (دهم، یازدهم و غیره)، مگر اینکه در ابتدای جمله، عنوان مقاله یا تیترها قرار گرفته باشند.
• اگر در یک جمله، اعداد کوچک‌تر از ۱۰ و بزرگ‌تر از ۱۰ با هم حضور دارند؛ برای همسان‌سازی، بهتر است هر دو عدد به صورت رقم نوشته شوند.
• اگر عدد در آغاز جمله نباشد، به‌صورت رقم نوشته می‌شود.

ب) چه زمانی از اعداد عبارتی (حروف) استفاده کنیم؟

استفاده از اعداد عبارتی (به حروف نوشته شده) در موارد زیر مناسب‌تر است:

• اعداد مربوط به زمان، تعداد، اندازه، سن و ارقام صفحه.
  • مثال: "The survey was conducted over a period of three months."
• برای اعداد مربوط به رنج سنی، نوشتن به صورت عبارتی (مثلاً forty to fifty years) باعث هماهنگی بیشتر با سبک نگارش علمی می‌شود.
• اعداد ترتیبی که ترتیب یا رتبه‌بندی را بیان می‌کنند (مانند اولین، دومین، سومین) و معمولاً تا نهم هستند. نوشتن این اعداد به صورت عددی ممکن است باعث نامفهومی متن شود.
• اعداد گرد بزرگ، مانند "one million" (یک میلیون)، زیرا تشخیص و خواندن این اعداد، به این شکل ساده‌تر است.
• کسرهای ساده، به‌ویژه زمانی که به موارد تقریبی و غیردقیق اشاره می‌کنند.
• هنگامی که اعداد در ابتدای جمله قرار می‌گیرند، باید به حروف نوشته شوند. گزینه دیگر این است که جمله بازنویسی شود تا عدد در ابتدا قرار نگیرد.
• در نگارش مقالات یا کتب انگلیسی، اعداد کوچک‌تر از ۱۰ را باید با حروف نوشت، نه با ارقام (مگر آنکه با یک واحد همراه باشند).
• اگر واحد اندازه‌گیری به‌صورت کامل نوشته شود (نه مخفف)، می‌توان اندازه‌گیری‌ها را به حروف نوشت (مثلاً a twelve-mile walk).

۲. نکات پیشرفته در نگارش اعداد و واحدها

رعایت این ریزه‌کاری‌ها نشان‌دهنده دقت و مهارت نویسنده در تولید محتوای استاندارد است.

الف) نگارش اعداد با ارقام زیاد و اعشار

• اعداد ۴ رقمی: ارقام بدون فاصله هستند.
• اعداد ۱۰۰۰۰ یا بیشتر: برای جدا کردن هر ۳ رقم از یک نیم فاصله استفاده می‌شود. این جداسازی از سمت راست‌ترین عدد صحیح (یا از سمت چپ نقطه اعشار) آغاز می‌شود.
• اعداد بین ۱+ و ۱-: حتماً قبل از ممیز (نقطه اعشار) صفر داشته باشند (مثلاً 0.3 mm).

ب) فاصله و نمایش واحدها و نمادها

• فاصله بین عدد و واحد: بین عدد و واحد آن (مخفف)، باید یک فاصله قرار داده شود (مثلاً ۱۰ mL).
• استثنائات فاصله: علامت درصد (٪)، درجه (°) و پریم (´) از این قانون مستثنی هستند و نباید فاصله‌ای بین آن‌ها و عدد گذاشته شود (مثلاً ٪۷۰).
• بازه اعداد: اگر بازه به حروف نوشته شده باشد، از "to" و "from" استفاده می‌شود. اگر به صورت رقم باشد، علاوه بر دو کلمه بالا، از خط فاصله ("-") نیز می‌توان استفاده کرد (مثلاً ۱۲-۱۸ mm).
• واحدهای کامل: واحدهای اندازه‌گیری فقط زمانی باید کامل نوشته شوند که یا بدون عدد باشند یا در ابتدای جمله با عدد همراه شوند.

ج) ملاحظات نوشتاری و ساختاری

• اعداد ترتیبی بزرگ‌تر از نهم: پسوندهای (-st, -nd, -rd, -th) نباید به صورت بالانویس (superscript) نوشته شوند.
• دو عدد متوالی: اگر دو عدد متوالی در یک جمله ظاهر شدند، برای واضح‌تر بودن، جمله را بازنویسی کنید یا یکی از اعداد را به حروف بنویسید.
  • مثال: پرهیز شود از: In the cohort of 1500, 690 were men. بهتر است: In the cohort of fifteen hundred, 690 were men.
• بازنویسی جملات با اختصارات: اگر اختصارات یا نمادها به دنبال اعداد به کار روند و احتمال دارد مفهوم جمله مشخص نباشد، باید جمله را بازنویسی کرد.
• انطباق فعل و فاعل: فعلی که بعد از یک واحد اندازه‌گیری می‌آید، باید مفرد باشد (is یا was)؛ حتی اگر واحد به صورت جمع نوشته شده باشد (مثلاً 6.25 kg of recycled cans is needed).

۳. اصل یک‌دست بودن و پیروی از دستورالعمل‌ها

یک‌دست بودن (Consistency) در نگارش متون اهمیت زیادی دارد. اگر در یک جمله، چندین عدد به یک موضوع یکسان (مانند تعداد شرکت‌کنندگان) اشاره دارند، بهتر است برای وضوح بیشتر، آن‌ها را به یک شکل (چه رقم و چه حروف) بنویسید. به عنوان مثال، در جمله‌ای که هم به سن (مثل ۱۵ سال) و هم به تعداد (مثل ۵ شرکت‌کننده) اشاره دارد، می‌توان سن را به عدد و تعداد را به حروف نوشت تا خوانایی متن بهبود یابد.

توصیه نهایی: با وجود تمام این قوانین عمومی، مجلات دستورالعمل‌های متفاوتی برای نگارش اعداد و واحدها دارند. هنگام ویرایش متون، همیشه دستورالعمل‌های مجله یا نشریه خاص خود را به‌دقت بررسی کنید و از قوانین مخصوص آن‌ها پیروی نمایید.